Ghadr , قدر , وبسایت علمی و فرهنگی قدر

بررسی تفاوت نهضت حسینی با دیگر قیام ها


امیر حسیندوشنبه 25 مرداد 1400
Imam Hussein Movement


قیام ابی عبدالله ع جزئی پیچیده از تاریخ است که معنای زندگی را می آموزد و شاید بارها و بارها ورق های تاریخ را خوانده ایم و هر بار به داستان این قیام مشتاق تر شده و با هر سطر اشک ریخته ایم.
اما این چه عظمتی است که این قیام در خود جای داده و عالم را دگرگون کرده؟ چه فرقی بین قیام امام حسین
علیه السلام با دیگر قیامها وجود دارد؟
هزاران قیام به هزاران علل ، صفحات تاریخ را سیاه نموده اما فقط عاشورا ؛ جهانی را متحول کرد و سرمشق زندگی بشریت شد ، سرمشقی که مختص به شیعه یا سنی یا اسلام نیست ، بلکه در تمام جهان میدرخشد و جزء جزءش چراغ راه است.
قیام امام حسین علیه السلام جانی دوباره به پیکر بی جان اسلام داد که در طول سالهای پس از رسول خدا و بالاخص در زمان معاویه ؛ لحظات پایانی عمر خود را طی میکرد و امام حسین  علیه السلام  همچون طبیبی قاهر با خون خودش اسلام را زنده نگه داشت
و به قول سید جعفر حلی، حسین علیه السلام برای شفای دین جدش چاره ای جز خون خود ندید و او اولین طبیبی بود که بیمارش را با خون خودش مداوا کرد.
و چه زیبا سرود مرحوم کمپانی :
بنفسه اشتری حیاه الدین فیا لها من ثمن ثمین
« حسین به قیمت جان خویش اسلام را زنده کرد ؛ و زنده نگه داشتن دین چقدر گرانبهاست و چه بهای سنگین و ارزشمندی دارد ».
اندیشمندان بسیاری علت قیام امام حسین علیه السلام  را مخالفت با ظلم و زنده کردن اسلام دانسته اند ؛ از جمله این اندیشمندان،  مسیو ماربین ، دانشمند و محقق غیر مسلمان آلمانی است که میگوید:
« موضوعی را که نمی‌توان نادیده گرفت ، این است که حسین اولین شخص سیاست‌مداری بود که تا به امروز ، کسی سیاستی مثل او اتخاذ نکرده ؛ زمانی که بنی‌امیه ، اسلام را هتک حرمت کردند حسین سکوت را جایز ندانست و به طور جدی و علنی علیه بنی‌امیه و حکومت یزید قیام کرد و آل ابی‌سفیان و یزیدیان را به رسوایی و نابودی کشاند او علناً می‌گفت: من در راه حق و در جهت امر به معروف قیام خواهم کرد و کم‌ترین تردیدی ندارم که در این راه کشته خواهم شد. من قیام خواهم کرد اگرچه جان خود و عزیزانم را در این راه از دست بدهم.»
همچنین امام خمینی ره درباره اهمیت قیام امام حسین علیه السلام بیان می کند که اگر امام حسین قیام نمیکردند، نامی از اسلام باقی نمی ماند و ایشان فدای اسلام شد. چنانچه جدشان فدای اسلام شدند تا اسلام باقی بماند تا یزید با انگیزه اسلام ستیزی و دنیاطلبی و با جمله ی «لا خبرٌ جاء ولا وحیٌ نَزَلَ» اسلام را به فراموشی نسپارد ، اما حسین علیه السلام  رفت که این مکتب را نجات دهد، اسلام را پیشرفت بدهد، اسلام را زنده کند.

قیام عاشورا در بر دارنده سه جریان اصلی است :
1- امام حسین علیه السلام در روز عاشورا بارها و بارها بدون اسلحه به میدان رفتند و یزیدیان را به حقیقت دعوت کردند و سعی کردند که آنان را به راه درست و دست کشیدن از هوای نفس و متابعت یزید سوق دهند و گاهی سخنان جدشان رسول الله را بر آنان متذکر میشدند و و حتی برای بیداریِ آنان؛ طفل شیر خوار خود را به میدان بردند اما آن را به شهادت رساندند و سرانجام عده ای متذکر شدند و در بین لشکریان یزید اختلاف پیش آمد.
2- هنگامی که خاندان حضرت را به اسارت بردند ، آنان با افشاگری های خود خباثت و دنیا طلبی یزید و دور شدن مسلمانان از طریقت اسلام را متذکر شدند و بیزاری بسیاری از مردم شام و کوفه و دیگر ممالک اسلامی از یزید و بنی امیه را برانگیختند که باعث قیام های مختلفی بر علیه یزیدیان و مروانیان شد.
3- موج سومی که در تمام عالم فراگیر شده ، اقامه شعائر حسینی و بیان عظمت قیام امام حسین و روحیه ظلم ستیزی و حقیقت محوری است .
امام حسین نمیخواستند شخصِ یزید و امثال یزید را نابود کند؛ بلکه ایشان میخواستند نفس ها و شخصیت های یزیدی گونه را از بین ببرند.
چنانچه پروفسور عبدالعزیز ساشادینا در مصاحبه با ایکنا بیان کرده قیام امام حسین علیه السلام  رمزی است که اقلیت ها با سرمشق گرفتن از آن در مقابل ظلم و استکبار ایستاده اند چنانچه هاتما گاندی، رهبر استقلال هند و نلسون ماندلا، رهبر جنبش آزادی خواهی آفریقای جنوبی امام حسین علیه السلام  را سرمشق خود قرار دادند.
نهضت ابی عبدالله صرفا یک قیام نیست ، بلکه در بر دارنده علمِ زندگی است ،
زندگی به خوب خوردن و خوب پوشیدن در طول عمر نیست ، زندگی تعریفی ندارد الا اینکه تعریفش زیستن به سیره ی حسین بن علی علیه السلام  است .
پیغمبر اکرم مبعوث شد تا درس زندگی بدهد و فرمود حسین چراغ هدایت و کشتی نجات است.
حسین را کسی نماد علمِ زندگی میداند که خود شهر علم است ؛
آیا غیر از این است که شهر علم تمامِ نجات را در ابی عبدالله میبیند؟
چه بسا که امام حسین نور هدایت و روشن کننده راه سعادت است و اگر این چراغ هدایت را رها کنیم به بیراهه خواهیم رفت.

عظمت قیام ابی عبدالله نشئت گرفته از عظمتِ نفس مقدس ایشان است ، نفسی ملکوتی که قبل از خلق تمام عالَم خلق شد و ذات الهی را تقدیس کرد ، نفسی که عالَم برای شناخت او خلق شد تا به سببِ شناخت او خدا را بشناسد و به واسطه این خلق است که عالَم خلق شد چنانچه در حدیث آمده که اگر پنج نفس آل عبا نبودند عالَم هم خلق نمیشد.
قران کریم میفرماید الله نور السماوات و الارض و وجود خدا را به مانند نوری دانسته که به عالَم اعتبار میدهد و در روایت نبوی آمده که خدا بهشت را از نور ابی عبد الله علیه السلام  خلق کرد و نور بهشت از نور ایشان است ، و حال وقتیکه بهشت به سبب وجود قدسی حسین بن علی است منزلت خود ایشان چیست؟
نور حسین اگر نباشد وجود بهشت تصوری ندارد و این بهشت است که وجودش را مدیون حسین است و بهشت بهانه ای است تا حسین شناخته شود .
(و نور الحسین من نور الله و الحسین افضل من الجنه)

تفاوت نهضت ابی عبدالله با هر قیام دیگری در این است که این قیام ، قیام خدا بود (و لا رمیت اذ رمیت) ؛ این نهضت رویارویی تمام نیکی و پاکی در برابر تمام استکبار و ظلم بود.
قیامی که در مظلومیت ابی عبد الله خلاصه نمیشود و آهنگ پاکی و زیبایی آن در سر تا سر جهان به گوش میرسد؛ چنانچه حضرت زینب سلام الله علیها فرمود ، در کربلا چیزی الا زیبایی ندیدم ، چراکه قیام ابی عبدالله تماما درس زندگی است و چه زیبایی بهتر از محفل درس زندگی ، هنوز که هنوز است اندیشمندان مختلفی در سراسر دنیا ویژگی های واقعه عاشورا را در پیشرفت و تعالی ابعاد مختلف زندگی دنیایی و اخروی انسان برسی کرده و در رشته تحریر می آورند ، چه بسیار ملت هایی که به واسطه قرار گرفتن در راه ابی عبد الله علیه السلام در مقابل حاکمان استکبار و ظلم ایستادند ، چه بسیار افکاری که فارغ التحصیلان مکتب حسین بودند و جهانی را نجات دادند ، عاشورا درس الهیات است ، درس ولایتمداری ، درس عقلانیت ، درس ظلم ستیزی ، درس ازندگانی ، درس انتخاب صحیح ، درس سعادت.
عاشورا تنها قیامی است که توانست جوانانی مثل شهید حججی ها تربیت کند که در راه اسلام ، وطن و ناموس خود سر خویش را تقدیم کنند
تنها عاشوراست که میتواند شهیدانی هشت ساله بسازد که به فرمان مولایشان صاحب الزمان در رکاب خمینی کبیر با ندای یا زهرا هشت سال بی درنگ در مقابل دشمن بایستند.
فقط عاشوراست که میتواند ندای مقابله با استکبار را در دل تمام خاورمیانه و تا آنسوی غرب بلند کند.

حضرت زینب سلام الله علیها میفرماید جز زیبایی ندیدم چون کربلا چیزی جز زیبایی نیست، زیبایی به ظاهرِ نقاشی نیست، به طینتِ نقاشی است ، کشته شدن در راه زنده کردن کلام خدا عین زیبایی است.

در کربلا نفسی به شهادت رسید که خلیفه خدا و فرزند آخرین پیغمبر الهی بود ، شخصیتی الهی که برای هدایت بشر آمده بود و هیچ چیزی نمیخواست الا سعادت مردم اما نفس خودخواه آدمی از سعادت روی گرداند و خلیفه خدا را به سکه ای زَر فروخت .
عاشورا نفس های حیوانیِ در قالب انسان را به عنوان سرشناسان ظلم و دنیا طلبی به جهان معرفی کرد و شخصیت های رزل آنان را به قهقرای پستی کشاند و آنان را درس عبرتی قرار داد برای تمام سرکشان و دنیا طلبانی که چیزی جز هوای نفس خود را نمی شناسند و حتی دین الهی را طعمه لذات خودشان میکنند ؛ دنیا طلبانی که آب از روی کودکان بستند و چنانچه ابی عبد الله آنان را همچون گرگان بیابان معرفی میکند گوشت تا گوشت طفلان را دریدند و این عاشورا بود که به تمام جهان فهماند در مقابل حق تسلیم باشند و برای حق و در جهت حق سر تسلیم فرود بیاورند که همانا پیروزی فقط از آن حق خواهد بود.

از تمام آنچه بیان کردیم و از سخنان اندیشمندانی که نامشان را ذکر کردیم مشخص است که ، انگیزه امام حسین علیه السلام زنده نگه داشتن اسلام و نجات اسلام از چنگ بدخواهانی بود که در لباس اسلام احکام ؛ جعل میکردند و با نام اسلام به اندوختن سیم و زَر در خزانه های خود می اندیشیدند و پر واضح است که قیام امام حسین علیه السلام  فراتر از هر قیام و نهضتی است و دانشگاهی است برای سعادت دنیوی و اخروی انسان که تحولات عظیمی در رشد فکر و تعالی زندگی انسان پدیدار میکند.

منابع :

قرآن کریم

الانوار القدیسه ، غروی اصفهانی

بابل وسجع البلابل، السيد جعفر الحلي النجفي

عیون اخبار الرضا، شیخ صدوق 

الامالی، شیخ طوسی

أعيان الشيعة ، السيد محسن الأمين
البرهان في تفسير القرآن،السيد هاشم الحسيني البحراني
صحیفه امام خمینی
لهوف ، ابن طاووس
درسی که حسین به انسانها آموخت، عبد الکریم هاشمی نژاد
خبرگزارس ایکنا


گفتگو راه تعامل

اگر در مورد این نوشته سوالاتی دارید و یا اینکه فکر میکنید اشکالاتی دارد ، بهترین راه گفتگو مستقیم با نویسنده و سایر کاربران است

← برای شروع کافیست گفتگو را شروع کنید